Błąd narracji
Atlas błędów poznawczych #26 · Informacja i przekonania. Historia po fakcie zawsze pasuje
Jak to wygląda w tradingu
- „rynek spadł, bo…” po każdej sesji
- nagłówki tłumaczące ruch po fakcie
- przekonanie, że po zrozumieniu przyczyny następnym razem się przewidzi
Przykład z sesji
Po spadku media piszą, że „rynek spadł przez obawy o stopy”. Gdy następnego dnia rośnie przy tych samych obawach, piszą, że „rynek zignorował obawy”. Historia zawsze pasuje, bo powstała po fakcie.
Co mówią badania
Nassim Taleb (2007) spopularyzował pojęcie błędu narracji. Pennington i Hastie (1988) pokazali, że ławnicy oceniają dowody przez pryzmat historii, którą sobie zbudowali: im spójniejsza historia, tym większa pewność werdyktu, niezależnie od siły dowodów.
Powiązane błędy
- Złudzenie wiedzy po fakcie (#27)
- Błąd koniunkcji (#6)
- Iluzja trafności (#20)
Najczęstsze pytania
Czym jest błąd narracji?
Tworzenie spójnych historii przyczynowych z przypadkowych lub złożonych zdarzeń. Dobra historia daje poczucie zrozumienia, którego w rzeczywistości nie ma. Po angielsku: narrative fallacy.
Jak błąd narracji objawia się w tradingu?
Typowe objawy: „rynek spadł, bo…” po każdej sesji; nagłówki tłumaczące ruch po fakcie; przekonanie, że po zrozumieniu przyczyny następnym razem się przewidzi.
Treść edukacyjna, nie porada psychologiczna ani rekomendacja inwestycyjna.